آموزش تهیه صورت جریان‌ های نقدی

---

تهیه صورت جریان وجوه نقد یا صورت جریان های نقدی همواره یکی از زمانبر ترین و در عین حال فنی ترین قسمت از فرآیند تهیه صورت های مالی یک شرکت است. به گونه ای که بسیاری از حسابداران و حسابرسان و حتی مدیران مالی شرکتها از آن به عنوان غول صورتهای مالی یاد می کنند. وبسایت حسابرس داخلی در این جلسه آموزشی تلاش نموده تا با ذکر مثال های عینی بطور کاملاً مفهومی و 100 درصد کاربردی به آموزش نحوه تهیه صورت جریان نقدی بپردازد.

---

جریان خالص ورود و خروج نقد حاصل از فعالیت‌های عملیاتی

مبلغ جریان‌های نقدی حاصل از فعالیتهای عملیاتی، معیار اصلی در ارزیابی این موضوع است که عملیات واحد تجاری،

• تا چه میزان جریان‌های نقدی کافی براي بازپرداخت وام‌ها،
• نگهداشت توان عملیاتی واحد تجاری،
• پرداخت سود تقسیمی و انجام سرمایه‌گذاری جدید بدون استفاده از منابع مالی برون‌سازماني، ايجاد کرده است.

 

جریان‌های نقدی حاصل از فعالیت‌های عملیاتی، اساساً مربوط به فعالیت‌های اصلی مولد درآمد عملیاتی واحد تجاری است. بنابراین، جریانهای نقدی یاد شده، معمولاً ناشی از معاملات و سایر رویدادهایی است که در محاسبه سود یا زیان دوره منظور می‌شود.

مثالهایی از جریانهای نقدی حاصل از فعالیتهای عملیاتی، به شرح زیر است:

الف. دریافت‌های نقدی حاصل از فروش کالا و ارائه خدمات؛

ب. دریافت‌ها نقدی حاصل از حق امتیاز، حق‌الزحمه، کارمزد و سایر درآمدهاي عملياتي؛

پ. پرداخت‌های نقدي به عرضه‌كنندگان کالا و خدمات؛

ت. پرداخت‌های نقدی به کارکنان و از جانب آنها؛

ث. دریافت‌ها و پرداخت‌های نقدی شرکت بیمه بابت حق بیمه‌ها، خسارتها، مستمریها و سایر مزایای بیمه‌ای؛

ج. پرداخت‌های نقدی یا استرداد‌هاي نقدي مربوط به مالیات بر درآمد، به غیر از مواردی که بتوان بطور مشخص آنها را به عنوان فعالیتهای تأمین مالی و سرمایه‌گذاری شناسایی كرد؛ و

چ. دریافت‌ها و پرداخت‌های نقدی مربوط به قراردادهای منعقد شده با مقاصد تجاری یا معاملاتی.

 

پرداخت‌های نقدی براي ساخت یا تحصیل دارایی‌های نگهداری‌شده برای اجاره به دیگران و متعاقباً نگهداری‌شده برای فروش، جریان‌های نقدی حاصل از فعالیتهای عملیاتی است. دریافت‌های نقدی حاصل از اجاره‌ها و فروشهاي بعدی اين دارایی‌ها، جریان‌های نقدی حاصل از فعالیتهای عملیاتی می‌باشد.

چنانچه یک واحد تجاری بمنظور مقاصد تجاري یا معاملاتی، اوراق بهاداری را برای فروش مجدد نگهداری کند. جریان‌های نقدی حاصل از خريد و فروش اوراق بهادار تجاری یا معاملاتي به عنوان فعالیت‌های عملیاتی طبقه‌بندی می‌شود.

همچنین، وام‌هاي اعطايي توسط مؤسسات مالی معمولاً به عنوان فعالیت‌های عملیاتی طبقه‌بندی می‌شود، زیرا اين اقلام با فعالیت‌های اصلی مولد درآمد عملیاتی آن مؤسسه مالی، در ارتباط هستند.

گزارشگری جریان‌های نقدی حاصل از فعالیت‌های عملیاتی

واحد تجاری باید جریان های نقدی حاصل از فعالیتهای عملیاتی را با بکارگیری یکی از روش های زیر گزارش کند: به واحدهای تجاری توصیه می‌شود جریان های نقدی حاصل از فعالیتهای عملیاتی را با استفاده از روش مستقیم گزارش کنند. روش مستقیم اطلاعاتی ارائه می‌کند که می‌تواند در پیش‌بینی جریان های نقدی آتی مفید واقع شود و این در حالي است كه در روش غیرمستقیم اين‌گونه اطلاعات ارائه نمی‌شود. 

الف. روش مستقیم        ب. روش غیرمستقیم

 

• روش مستقیم، که به موجب آن طبقات اصلی ناخالص دريافت هاي نقدي و ناخالص پرداخت هاي نقدي افشا می‌شود در این روش اطلاعات مربوط به طبقات اصلی ناخالص دریافت های نقدی و ناخالص پرداخت های نقدی واحد تجاری ممكن است از طریق یکی از موارد زیر بدست ‌آید:

      الف. سوابق حسابداری واحد تجاری؛ یا

      ب. تعدیل فروش، بهاي تمام شده فروش (درآمد مالی و درآمد‌هاي مشابه و هزینه مالی و هزينه‌هاي مشابه برای يك مؤسسه مالی) و سایر اقلام صورت سود و زیان بابت موارد زیر:

• تغییرات در موجودی ها و دریافتنی‌ها و پرداختني‌هاي عملیاتی طي دوره؛
• سایر اقلام غیرنقدی؛ و
• سایر اقلامی که آثار نقدي آنها، مربوط به جریانهای نقدی سرمایه‌گذاری یا تأمین مالی است.
  

  ---

   

• روش غیرمستقیم، که به موجب َآن سود یا زیان دوره، بابت آثار معاملات دارای ماهیت غیرنقدی، آثار اقلام تعهدی یا انتقالی مرتبط با دريافت ها و پرداخت هاي نقدی عملياتی گذشته يا آينده، و آثار اقلام درآمد یا هزینه‌ مرتبط با جریان های نقدی حاصل از فعاليت هاي سرمایه‌گذاری یا تأمین مالی، تعدیل می‌شود. در این روش، خالص جریان های نقدی حاصل از فعالیت های عملیاتی، از طريق تعدیل سود یا زیان دوره بابت موارد زیر، محاسبه می‌شود:

       الف. تغییرات در موجودی ها و دریافتنی‌ها و پرداختني‌هاي عملیاتی طی دوره؛

       ب. اقلام غیرنقدی نظیر استهلاک، ذخایر، مالیات های انتقالي، سودها و زیان های تحقق‌ نیافته تغییر در نرخ های ارز و سود توزیع‌ نشده واحدهای تجاری وابسته؛ و

       پ. تمام اقلام دیگری که آثار نقدی آنها، جریان های نقدی مربوط به سرمایه‌گذاری یا تأمین مالی است.

 

جریان خالص ورود و خروج نقد حاصل از فعالیت‌های سرمایه‌گذاری

افشای جداگانه جریان‌های نقدی حاصل از فعالیت‌های سرمایه‌گذاری اهميت دارد زیرا اين‌گونه جریان‌های نقدی، نشان‌دهنده میزان مخارجی است که براي تحصيل منابع به منظور ایجاد سود و جریان‌های نقدی آتی، مصرف شده است. تنها، مخارجی که منجر به شناسایی دارایی در صورت وضعیت مالی می‌شود واجد شرایط طبقه‌بندی به عنوان فعالیت‌های سرمایه‌گذاری است.

نمونه‌هایی از جریان‌های نقدی حاصل از فعالیتهای سرمایه‌گذاری به شرح زیر است:

الف. پرداخت‌های نقدی برای تحصیل دارایی‌های ثابت مشهود، داراییهای نامشهود و سایر دارایی‌های بلندمدت. این پرداخت‌ها شامل مخارج توسعه سرمایه‌ای و دارایی‌های ثابت مشهود ساخته‌شده در داخل واحد تجاری نيز مي‌باشد؛

ب. دریافت‌های نقدی حاصل از فروش دارایی‌های ثابت مشهود، دارایی‌های نامشهود و سایر دارایی‌های بلندمدت؛

پ. پرداخت‌های نقدي براي تحصیل ابزارهای مالکانه یا ابزارهای بدهی سایر واحدهای تجاری و منافع در مشارکتهای خاص (بجز پرداختهای مربوط به تحصيل ابزارهایی که معادل‌های نقد محسوب مي‌شوند یا سایر ابزار‌هايي كه با مقاصد تجاری یا معاملاتي نگهداري مي‌شوند)؛

ت. دریافت‌های نقدی حاصل از فروش ابزارهای مالکانه یا ابزار‌هاي بدهی سایر واحدهای تجاری و منافع در مشارکتهای خاص (بجز دریافت‌های مربوط به ابزارهایی که معادل‌های نقد محسوب مي‌شوند یا سایر ابزار‌هايي كه با مقاصد تجاری یا معاملاتي نگهداري مي‌شوند)؛

ث. تسهیلات اعطایی به دیگران (بجز تسهیلات اعطایی توسط مؤسسات مالی)؛

ج. وصول تسهیلات اعطایی به دیگران (بجز تسهیلات اعطایی مؤسسات مالی)؛

چ. پرداخت‌های نقدی مرتبط با قراردادهای آتی، پیمانهای آتی، قراردادهای اختیار معامله و قراردادهای سواپ به استثنای مواقعی که این قراردادها با مقاصد تجاری یا معاملاتي نگهداری می‌شوند یا پرداخت‌هایي كه به عنوان فعالیت‌های تأمین مالی طبقه‌بندي مي‌شوند؛ و

ح. دریافت‌های نقدی حاصل از قراردادهای آتی، پیمانهای آتی، قراردادهای اختیار معامله و قراردادهای سوآپ، به استثنای مواقعی که این قراردادها با مقاصد تجاری یا معاملاتي نگهداری می‌شوند یا دریافتهايی كه به عنوان فعالیتهای تأمین مالی طبقه‌بندي مي‌شوند.

جریان خالص ورود و خروج نقد حاصل از فعالیت‌های تأمین مالی

افشای جداگانه جریانهای نقدی حاصل از فعالیت های تأمین مالی، اهميت دارد زيرا به تأمين‌كنندگان منابع مالي واحد تجاري در پيش‌بيني ادعاها نسبت به جريان هاي نقدی آتي كمك مي‌كند.

نمونه‌هایی از جریانهای نقدی حاصل از فعالیتهای تأمین مالی، به شرح زیر است:

الف. دریافت های نقدی حاصل از انتشار سهام یا سایر ابزارهای مالکانه؛

ب. پرداخت های نقدی به مالکان برای تحصیل یا بازخرید سهام واحد تجاری؛

پ. دریافت های نقدی حاصل از انتشار اوراق بدهی، تسهیلات، اسناد تجاري و سایر استقراض های کوتاه‌مدت یا بلندمدت؛

ت. پرداخت های نقدی براي تسويه مبالغ استقراض‌شده؛ و

ث. پرداخت های نقدی توسط اجاره‌کننده بابت تسويه بدهی مربوط به اجاره تأمین مالی.

---

گزارشگری جریان‌های نقدی

گزارشگری جریانهای نقدی حاصل از فعالیت های سرمایه‌گذاری و تأمین مالی

واحد تجاری باید طبقات اصلی ناخالص دریافت هاي نقدی و ناخالص پرداخت های نقدی حاصل از فعالیت های سرمایه‌گذاری و تأمین مالی را، به استثناي جریان های نقدی بشرح زیر،

الف. دریافت ها و پرداخت های نقدی از طرف مشتریان، در صورتی که آن جریان های نقدی منعكس‌كننده فعالیت های مشتری، و نه واحد تجاری، باشد، و

 ** نمونه‌هایی از دریافت ها و پرداخت های موضوع این بند به شرح زیر است:

• قبول و بازپرداخت سپرده‌های ديداري توسط یک بانک؛
• وجوه نگهداري‌شده مشتريان توسط یک شرکت سرمایه‌گذاری؛ و
• اجاره‌های وصول‌شده از طرف مالکان داراییها و پرداخت آن به مالکان.

ب. دریافت ها و پرداخت های نقدی در رابطه با اقلامی که گردش آنها سریع، مبالغ آنها بزرگ و سررسید آنها کوتاه باشد.

 **مثال هایی از دریافت ها و پرداخت های نقدی موضوع این بند، شامل تسهیلات اعطایی و بازپرداخت آن در موارد زير است:

• اصل مبالغ مرتبط با مشتریان کارتهای اعتباری؛
• خرید و فروش سرمایه‌گذاریها؛ و

پ. سایر استقراض های کوتاه‌مدت، برای مثال، مواردی که سررسید سه ماه یا کمتر دارند.

---

گزارشگری جریانهای نقدی بر مبنای خالص

در مؤسسات مالي، می‌توان جریان های نقدی حاصل از هر یک از فعالیت های زیر را بر مبنای خالص گزارش كرد:

الف. دریافت ها و پرداخت های نقدی مربوط به قبول و بازپرداخت سپرده‌های دارای سررسید ثابت؛

ب. سپرده‌گذاری نزد سایر مؤسسات مالی و برداشت از سپرده‌های مذکور ؛ و

پ. تسهیلات اعطايي به مشتریان و بازپرداخت آنها.

---

جریان های نقدی ارزی

جریان های نقدی حاصل از معاملات ارزی باید به واحد پول عملياتي واحد تجاری ثبت شود. براي اين كار مبلغ ارزي بر مبناي نرخ مبادله بين پول عملياتي و ارز در تاريخ جريانهای نقدي، تسعير مي‌شود.

جریان های نقدی واحد تجاری فرعی خارجی باید با استفاده از نرخهاي مبادله بين واحد پول عملياتي و ارز در تاريخ جريانهاي نقدي، تسعیر شود.

جریان های نقدی ارزي، به شيوه‌اي مطابق با استاندارد حسابداری 16 آثار تغییر در نرخ ارز، گزارش می‌شود. طبق آن استاندارد، استفاده از نرخ مبادله‌ای که تقریبی از نرخ واقعی است، مجاز می‌باشد. برای مثال، میانگین موزون نرخ مبادله ارز در یک دوره را مي‌توان برای ثبت معاملات ارزی یا تسعیر جریانهای نقدی واحد تجاری فرعی خارجی استفاده كرد. با این وجود، طبق استاندارد حسابداری 16، استفاده از نرخ مبادله ارز در پایان دوره گزارشگری برای تسعیر جریانهای نقدی واحد تجاری فرعی خارجی مجاز نیست.

سودها و زیان‌های تحقق‌نیافته ناشی از تغییر در نرخهای مبادله ارز، جریانهای نقدی نیستند. به هر حال، اثر تغییر نرخ مبادله ارز بر نقد و معادلهاي نقد نگهداری‌شده یا قابل دريافت بر حسب ارز، به منظور تطبیق نقد و معادلهاي نقد ابتدا و پایان دوره، در صورت جريانهاي نقدی گزارش مي‌شود. این مبلغ جدا از جریانهای نقدی حاصل از فعالیتهای عملیاتی، سرمایه‌گذاری و تأمین مالی ارائه می‌شود و شامل هرگونه تفاوت، در صورت وجود، است كه در آن، جريانهاي نقدی به نرخهاي مبادله ارز در پايان دوره گزارش شده است.

---

سود تسهیلات و سود تقسیمی

جریان های نقدی حاصل از سود تسهیلات و سود تقسیمی دریافتی و پرداختی، باید جداگانه افشا شود.

جمع مبلغ سود تسهیلات پرداختی طی یک دوره، صرف‌نظر از شناسايي به عنوان هزینه در صورت سود و زیان یا احتساب در بهاي تمام شده دارایی طبق استاندارد حسابداری 13 مخارج تأمین مالی، در صورت جریان های نقدی افشا مي‌شود.

در يك مؤسسه مالي، سود پرداختی بابت تسهیلات و نيز سود دریافتی بابت تسهیلات و سود تقسیمی دریافتی، معمولاً به عنوان جریان های نقدی حاصل از فعالیتهای عملیاتی طبقه‌بندی می‌شود. با این وجود، در ساير واحدهای تجاری، سود پرداختی بابت تسهیلات به عنوان جریان های نقدی حاصل از فعالیت های تأمین مالی طبقه‌بندی می‌شود. سود دریافتی بابت تسهیلات اعطایی و سود تقسیمی دریافتی، به عنوان جریان های نقدی حاصل از فعالیتهای سرمایه‌گذاری طبقه‌بندی می‌شود. سود تقسیمی پرداختی نیز به عنوان جریان های نقدی حاصل از فعالیتهای تأمین مالی طبقه‌بندی می‌شود.

---

مالیات بر درآمد

جریان هاي نقدی حاصل از مالیات بردرآمد، باید جداگانه افشا و به عنوان جریان هاي نقدی حاصل از فعالیت های عملیاتی طبقه‌بندی شود، مگر اینکه بتوان آن را به طور مشخص، مرتبط با فعالیت های تأمین مالی و سرمایه‌گذاری تشخیص داد.

مالیات بر درآمد، ناشی از معاملاتی است که منجر به جریان های نقدی می‌شود و در صورت جريان هاي نقدی، به عنوان فعالیت های عملیاتی، سرمایه‌گذاری یا تأمین مالی طبقه‌بندی می‌گردد.

اگرچه ممكن است هزینه مالیات به آسانی به عنوان فعالیت سرمایه‌گذاری یا تأمین مالی، قابل تشخیص باشد، اما تشخيص جریان های نقدی مرتبط با آن اغلب دشوار است و ممکن است در دوره‌ای متفاوت از دوره جریان های نقدی معامله مربوط واقع شود.

بنابراین، مالیات های پرداختی معمولاً به عنوان جریان هاي نقدی حاصل از فعالیت های عملیاتی طبقه‌بندی می‌شوند. اما چنانچه تشخيص ارتباط جریان های نقدی مالیاتي با معامله منفردی که منجر به جریان های نقدی طبقه‌بندی‌شده به عنوان فعالیت های سرمایه‌گذاری یا تأمین مالی می‌شود، عملی باشد، جریان های نقدي مالیاتی به عنوان فعالیت سرمایه‌گذاری یا فعاليت تأمین مالی طبقه‌بندي می‌شود.

چنانچه جریان هاي نقدي مالیاتی به بیش از یک طبقه فعالیت تخصيص يابد، مبلغ کل ماليات پرداختی افشا می‌شود.

---

سرمایه‌گذاری در واحدهای تجاری فرعی، واحدهای تجاری وابسته و مشارکتهای خاص

هنگامی که براي حسابداری سرمایه‌گذاری در واحد تجاری وابسته، مشاركت خاص یا واحد تجاری فرعی از روش ارزش ویژه یا روش بهاي تمام شده استفاده می‌شود، در صورت جریانهای نقدی سرمایه‌گذار، تنها جریانهای نقدی با سرمایه‌پذیر، برای مثال، سود تقسیمی و تسهیلات اعطایی، گزارش می‌شود.

یک واحد تجاری که منافع خود در واحد تجاری وابسته يا مشاركت خاص را به روش ارزش ويژه گزارش می‌کند، در صورت جریانهای نقدی خود، جریانهای نقدی مربوط به سرمایه‌گذاری در واحد تجاري وابسته يا مشاركت خاص، و مبالغ توزيع سود و ساير دریافتها و پرداختها با واحد تجاري وابسته يا مشاركت خاص را گزارش می‌کند.

تغییر در منافع مالکیت در واحدهای تجاری فرعی و سایر فعالیت‌های تجاری

مجموع جریانهای نقدی حاصل از تحصيل يا از دست دادن کنترل واحد‌هاي تجاری فرعی یا سایر فعالیتهای تجاری، باید جداگانه ارائه و به عنوان فعالیتهای سرمایه‌گذاری طبقه‌بندی شود.

واحد تجاری باید در ارتباط با بدست آوردن و از دست دادن کنترل واحدهای تجاری فرعی یا سایر فعالیتهای تجاری طی دوره، هر یک از موارد زیر را بصورت تجمیعی افشا کند:

الف. کل مابه‌ازای پرداختی یا دریافتی؛

ب. آن بخش از مابه‌ازا كه به صورت نقد و معادلهاي نقد است؛

پ. مبلغ نقد و معادلهاي نقد در واحدهای تجاری فرعی یا سایر فعالیتهای تجاری که کنترل آنها بدست آمده یا از دست رفته است؛ و

ت. مبلغ داراییها و بدهیها، به غیر از نقد و معادل هاي نقد، در واحدهای تجاری فرعی یا سایر فعالیتهای تجاری که کنترل آنها بدست آمده یا از دست رفته است، بصورت خلاصه و بر حسب طبقات اصلی.

ارائه جداگانه آثار جریانهای نقدی حاصل از بدست آوردن یا از دست دادن کنترل واحدهای تجاری فرعی یا سایر فعالیتهای تجاری، به عنوان اقلام اصلی جداگانه به همراه افشای جداگانه مبالغ داراییها و بدهیهای تحصیل‌شده یا واگذارشده ،كمك مي‌كند تا جریانهای نقدی مزبور از جریانهای نقدی حاصل از سایر فعالیتهای عملیاتی، سرمایه‌گذاری و تأمین مالی تفکیک شود. آثار جریانهای نقدی مربوط به از دست دادن کنترل، از آثار جريانهاي نقدی حاصل از بدست آوردن کنترل، کسر نمی‌شود.

در صورت جریانهای نقدی، مجموع مبالغ نقد پرداختی یا دریافتی به عنوان مابه‌ازای بدست آوردن یا از دست دادن کنترل واحدهای تجاری فرعی یا سایر فعالیتهای تجاری، پس از کسر نقد و معادلهاي نقد تحصیل‌شده یا واگذارشده مرتبط با بخشی از این معاملات، رویدادها یا تغییر در شرایط، گزارش می‌شود.

جریانهاي نقدی حاصل از تغییر در منافع مالکیت در واحد تجاری فرعی که منجر به از دست دادن کنترل نمی‌شود، باید به عنوان جریانهاي نقدی حاصل از فعالیتهای تأمین مالی طبقه‌بندی شود.

تغییر در منافع مالکیت در واحد تجاری فرعی که منجر به از دست دادن کنترل نمی‌شود، مانند خرید یا فروش بعدی ابزارهای مالکانه واحد تجاری فرعی توسط واحد تجاري اصلی، به عنوان معاملات مالکانه به حساب منظور می‌شود.

---

معاملات غیرنقدی

معاملات سرمایه‌گذاری و تأمین مالی که مستلزم استفاده از نقد یا معادلهاي نقد نیست، نباید در صورت جریانهای نقدی انعکاس یابد. چنین معاملاتی باید در جاي ديگري در صورتهای مالی به‌گونه‌ای افشا شود که تمام اطلاعات مربوط به اين‌گونه فعالیتهای سرمایه‌گذاری و تأمین مالی ارائه شود.

بسیاری از فعالیتهای سرمایه‌گذاری و تأمین مالی، اگرچه بر ساختار سرمايه و دارايي واحد تجاري اثر مي‌گذارند، اما اثر مستقیم بر جریانهای نقدی جاری واحد تجاري ندارند. حذف معاملات غیرنقدی از صورت جریانهای نقدی، با هدف صورت جریانهای نقدی مبنی بر عدم انعكاس اقلام مزبور در جریانهاي نقدی دوره جاري، سازگار است. مثالهایی از معاملات غیرنقدی عبارتند از:

الف.  تحصیل داراییها در قبال بدهيهاي مستقيم یا از طریق اجاره‌ تأمین مالی؛

ب.  تحصیل یک واحد تجاری در قبال صدور سهام؛ و

پ.  تبدیل بدهی به حقوق مالكانه.

تغییر در بدهی های حاصل از فعالیت های تأمین مالی

واحد تجاری باید اطلاعاتی افشا کند که استفاده‌کنندگان صورت های مالی بتوانند تغییر در بدهی های حاصل از فعالیت های تأمین مالی، شامل تغییرات حاصل از جریان های نقدی و تغییرات غیرنقدی را ارزیابی کنند.

برای رعایت الزام مندرج در بند 44، واحد تجاری باید تغییرات زیر در بدهیهای حاصل از فعالیتهای تأمین مالی را افشا کند:

الف. تغییرات حاصل از جریانهای نقدی تأمین مالی؛

ب. تغییرات حاصل از بدست آوردن یا از دست دادن کنترل واحدهای تجاری فرعی یا سایر فعالیتهای تجاری؛

پ. تأثیر تغییر در نرخهای مبادله ارز؛

ت. تغییر در ارزش منصفانه؛ و

ث. سایر تغییرات.

بدهیهای حاصل از فعالیتهای تأمین مالی، بدهیهایی هستند که جریانهای نقدی آنها یا جریانهای نقدی آتی آنها، در صورت جریانهای نقدی به عنوان جریانهای نقدی حاصل از فعالیتهای تأمین مالی طبقه‌بندی می‌شود.

یک روش برای رعایت افشای مندرج در بند 44، تهیه صورت تطبیق بین مانده‌های ابتدا و پایان دوره در صورت وضعیت مالی برای بدهیهای حاصل از فعالیتهای تأمین مالی، شامل تغییرات مشخص‌شده در بند 45 است. چنانچه واحد تجاری چنین صورت تطبیقی را تهیه کند باید اطلاعات کافی را ارائه نماید تا استفاده‌کنندگان صورتهای مالی بتوانند اقلام مندرج در صورت تطبیق را به صورت وضعیت مالی و صورت جریانهای نقدی ارتباط دهند.

چنانچه واحد تجاری اطلاعات الزامی طبق بند 44 را همراه با اطلاعات مربوط به تغییر در سایر داراییها و بدهیها افشا کند، باید تغییر در بدهیهای حاصل از فعالیتهای تأمین مالی را جدا از تغییر در سایر داراییها و بدهیهای مذکور افشا نماید.

---

اجزای نقد و معادل هاي نقد

واحد تجاری باید اجزای تشكيل‌دهنده نقد و معادلهاي نقد را افشا کند و باید صورت تطبیق اين مبالغ در صورت جریانهای نقدی و اقلام مشابه گزارش‌شده در صورت وضعیت مالی را ارائه نمايد.

با توجه به تنوع رویه‌های مدیریت نقد و مقررات بانکداری و به منظور رعايت استاندارد حسابداری 1 ارائه صورتهای مالی، واحد تجاری رويه خود در خصوص تعيين اجزای نقد و معادلهاي نقد را افشا می‌كند.

اثر هرگونه تغییر در رویه تعیین اجزای نقد و معادلهاي نقد، برای مثال، تغییر در طبقه‌بندی ابزارهای مالی که قبلاً به عنوان بخشی از پرتفوی سرمایه‌گذاری واحد تجاری محسوب شده است، طبق استاندارد حسابداری 34 رويه‌هاي حسابداری، تغییر در برآوردهاي حسابداري و اشتباهات گزارش می‌شود.

سایر موارد افشا

واحد تجاری باید مبلغ مانده‌های بااهمیت نقد و معادل های نقد نگهداری‌شده توسط واحد تجاری که براي استفاده گروه در دسترس نمي‌باشد و همچنین دلیل آن را افشا کند.

در بسياري از شرایط، مانده‌های نقد و معادلهای نقد نگهداری‌شده در واحد تجاری، برای استفاده گروه در دسترس نيست. مثالهایی در این خصوص، شامل مانده‌هاي نقد و معادلهای نقد نگهداری‌شده توسط واحد تجاری فرعی است که به دلیل اعمال کنترلهای ارزی یا سایر محدودیتهای قانونی كشور محل فعاليت آن، اين مانده‌ها برای استفاده توسط واحد تجاری اصلی یا سایر واحدهای تجاری فرعی، در دسترس نمي‌باشد.

براي درک وضعیت مالی و نقدینگی واحد تجاری، اطلاعات بيشتر مي‌تواند مربوط باشد. افشای این اطلاعات، همراه با توضیح مدیریت در این خصوص، كه مي‌تواند شامل موارد زیر باشد، توصيه مي‌شود:

الف. مبلغ تسهیلات مالی استفاده‌نشده که ممكن است در فعالیتهای عملیاتی آتی و تسویه تعهدات سرمایه‌ای بکار گرفته شود، با ذکر هرگونه محدودیت در استفاده از این تسهیلات؛

ب. مجموع مبالغ جریانهای نقدی مربوط به افزایش در ظرفیت عملیاتی جدا از جریانهای نقدی لازم برای حفظ ظرفیت عملیاتی؛ و

پ. مبلغ جریانهای نقدی ناشی از فعالیتهای عملیاتی، سرمایه‌گذاری و تأمین مالی مربوط به هر یک از قسمتهای قابل گزارش (به استاندارد حسابداری 25 گزارشگری بر حسب قسمتهای مختلف مراجعه شود).

افشای جداگانه جریانهای نقدی مربوط به افزایش در ظرفیت عملیاتی و جریانهای نقدی لازم برای حفظ ظرفیت عملیاتی، به استفاده‌کنندگان کمک می‌کند تا كفايت سرمایه‌گذاری واحد تجاری برای حفظ ظرفیت عملیاتی را تعيين كنند. چنانچه واحد تجاری براي حفظ ظرفیت عملیاتی به ميزان كافي سرمایه‌گذاری نکند، ممکن است به دليل نقدینگی جاری و توزیع منابع بین مالکان، قضاوت نادرستي از سود‌آوري آتي ايجاد شود.

افشای جریانهای نقدی قسمتها، به استفاده‌کنندگان کمک می‌کند تا روابط بین جریانهای نقدی واحد تجاری به عنوان یک مجموعه واحد، و اجزای تشکیل‌دهنده آن و میزان دسترسی به جریانهای نقدی قسمتها و نوسان‌پذیری آن را بهتر درك كنند.

لینک وبسایت سازمان حسابرسی

استاندارد حسابداری اندازه گیری ارزش منصفانه   جهت مطالعه این استانداد حسابداری اندازه گیری ارزش منصفانه لازم الاجرا می باشد. اینجا کلیک کنید.